Magazyn o książkach
Literatura obyczajowa

„Normalni ludzie” Sally Rooney - anatomia trudnej bliskości i różnic klasowych

Głośna powieść irlandzkiej pisarki Sally Rooney śledzi na przestrzeni kilku lat skomplikowaną relację Marianne i Connella, dwojga młodych ludzi z małego miasta w Irlandii. „Normalni ludzie” to propozycja dla czytelników zainteresowanych współczesną prozą psychologiczną o komunikacji, nieśmiałości, nierównościach społecznych oraz dojrzewaniu do intymności.

Normalni ludzie
Udostępnij Facebook WhatsApp

Normalni ludzie

Autorzy książki: Sally Rooney

Wydania książki

Wydanie I W.A.B. (oprawa miękka ze skrzydełkami)

Wydawca
Wydawnictwo W.A.B.
Rok wydania
2020
ISBN
9788328073685
Format
Oprawa miękka

Od liceum w Sligo do korytarzy Trinity College w Dublinie

Historia rozpoczyna się w 2011 roku w niewielkim miasteczku w hrabstwie Sligo na zachodzie Irlandii [1]. Connell Waldron jest lubianym, dobrze radzącym sobie w sporcie i nauce licealistą z niezamożnej rodziny, którego matka Lorraine pracuje jako sprzątaczka w okazałym domu zamożnej rodziny Sheridanów [2]. Marianne Sheridan uchodzi natomiast w szkole za dziwaczkę i outsiderkę - błyskotliwą, ironiczną, lecz pozbawioną wsparcia w chłodnym, naznaczonym przemocą domu [1].
Między dwojgiem nastolatków rodzi się intymna więź, którą Connell ze strachu przed oceną rówieśników utrzymuje w tajemnicy [2]. Kiedy oboje podejmują studia w prestiżowym Trinity College w Dublinie, ich pozycje społeczne ulegają odwróceniu: pochodząca z uprzywilejowanego środowiska Marianne szybko odnajduje się w kręgu wielkomiejskich studentów, podczas gdy Connell zmaga się z poczuciem obcości, kryzysem finansowym i stanami depresyjnymi [1].

Komunikacja jako źródło nieporozumień i napięcia

Sally Rooney buduje dramaturgię nie na spektakularnych zwrotach akcji, lecz na drobnych przesunięciach w rozmowach, niedopowiedzeniach i źle odczytanych intencjach [3]. Kolejne rozdziały przeskakują o kilka tygodni lub miesięcy, zmuszając czytelnika do samodzielnego dopowiadania tego, co wydarzyło się w ciszy między spotkaniami bohaterów [2]. Marianne i Connell potrafią rozmawiać o literaturze, polityce i sztuce, lecz w kluczowych momentach nie umieją wprost nazwać swoich oczekiwań ani lęków, przez co wielokrotnie się ranią i rozstają [2].
Jak zauważają krytycy omawiający twórczość Rooney na łamach prasy kulturalnej, autorka z dużą wrażliwością analizuje zależność między władzą ekonomiczną a poczuciem własnej wartości w relacjach osobistych [3]. Nierówności klasowe nie są tu jedynie tłem społecznym, lecz wpływają na sposób, w jaki bohaterowie podejmują decyzje o swojej przyszłości i postrzegają własne prawo do szczęścia [3].

Oszczędny styl bez cudzysłowów i podzielone opinie odbiorców

Charakterystyczną cechą prozy Rooney - zachowaną w polskim przekładzie Łukasza Witczaka wydanym przez Wydawnictwo W.A.B. - jest ascetyczny, precyzyjny język oraz rezygnacja ze znaków wyodrębniających dialogi, dzięki czemu wypowiedzi bohaterów płynnie stapiają się z narracją trzecioosobową [1]. Wielu czytelników w serwisie Lubimyczytać.pl chwali tę oszczędność wyrazu oraz psychologiczną autentyczność postaci, które popełniają błędy i nie wpisują się w schematy idealnych kochanków [2].
Z drugiej strony w opiniach odbiorców regularnie powracają również zarzuty wobec konstrukcji fabuły i bohaterów [2]. Część czytelników wskazuje na frustrujący brak dojrzałej komunikacji między Marianne i Connellem, określając ich relację jako męczącą i powtarzalną, a także zwraca uwagę na powolne tempo akcji pozbawionej wyrazistego punktu kulminacyjnego [2].

Dla kogo „Normalni ludzie” będą trafioną lekturą

Powieść Sally Rooney (omawiana tu na podstawie materiałów wydawniczych i recenzji krytycznych) trafi przede wszystkim do czytelników ceniących kameralną, skupioną na psychologii postaci literaturę obyczajową oraz portrety pokolenia wchodzącego w dorosłość w realiach współczesnej Europy [1]. Osoby szukające klasycznego, dynamicznego romansu o jednoznacznym przesłaniu mogą jednak odczuć niedosyt wobec otwartego tonu i introwertycznej narracji tej książki [2].

Autor: Marek

WARTO WIEDZIEĆ

Źródła i bibliografia

  1. Karta książki „Normalni ludzie” - Wydawnictwo W.A.B. (Grupa Wydawnicza Foksal)
  2. Karta książki „Normalni ludzie” i opinie czytelników - Lubimyczytać.pl
  3. Szkic krytyczny o powieściach Sally Rooney - Dwutygodnik.com

PODOBNE TEMATY

Powiązane artykuły

PROSTO Z REDAKCJI

Najnowsze artykuły